راهنمای مواجهه با نوجوان پرخاشگر: روشهای مؤثری برای کنترل خشم و بداخلقی
به گزارش آفتاب وطن، نوجوانی دورهای است که نه برای والدین و نه برای فرزندان آسان نیست. تغییرات مداوم در خلقی و رفتار، از بارزترین ویژگیهای این سن است. چرا نوجوانان اینقدر پرخاشگر میشوند؟ چگونه باید با خشم و عصبیتی آنها برخورد کرد؟ اصلاً با فردی که دائماً عصبی است چگونه میتوان سازگاری داشت؟
پدر یا مادر شدن، مسیری شیرین اما پرچالش است. درست وقتی فکر میکنید با کودک نوپای کجخلقتان راهحل یافتهاید، متوجه میشوید که فرزندتان به نوجوانی زودرنج و سرکش تبدیل شده که با هر کسی و هر چیزی مشکل دارد. واقعاً ریشههای بدخلقی نوجوانان چیست؟ بهترین روش رفتار با اخلاق بد آنها کدام است؟
🔗 بیشتر بخوانید: سندرم قلب شکسته: علائم، دلایل، درمان و پیشگیری_آفتاب وطن
چرا نوجوانان دائماً عصبانی و خشمگین هستند؟
تحمل نوسانات خلقی و کنترل خشم آسان نیست، اما پدیدهای طبیعی و مرتبط با سن نوجوانی محسوب میشود. عواملی که اغلب باعث بدخلقی یا خشم نوجوانان میشوند عبارتند از:
- تغییرات هورمونی
- طلب استقلال
- تأثیرپذیری از محیط اجتماعی
- افزایش مسئولیتها
- کشف و شناخت درونی
این تحولات بزرگ، در کنار رشد مغز که تا اوایل دهه ۲۰ زندگی کامل نشده، بیثباتی خلقی و طغیانهای گاهبهگاه خشم را در نوجوانان به وجود میآورد. یک روانشناس کودک و نوجوان در دانشگاه یوتا آمریکا میگوید: «وقتی نوجوانی خشم میکند یا تندمزاج میشود، در واقع ترکیبی از ناامیدی، شرم، گناه یا ناراحتی را بهصورت همزمان تجربه میکند. این احساسات به شکل خشم ابراز میشوند، چون نوجوان کلمات مناسب یا توانایی بیان درست احساساتش را ندارد. مغز انسان تا پیش از رسیدن به دهه ۲۰ به رشد کامل نرسیده است. همین موضوع باعث میشود فکر و احساسات نوجوانان انتزاعی باشد. نوجوان تا این سن توانایی کنترل تکانه، تنظیم هیجانات یا حتی صبر برای فکر کردن پیش از سخن گفتن یا عمل کردن ندارد.»
🔗 بیشتر بخوانید: چطور با عدم قطعیت زندگی کنیم؟_آفتاب وطن
راهحلهایی برای کنار آمدن با پرخاشگری نوجوانان
اگر دائماً هدف خشم فرزند نوجوانتان هستید و نمیدانید چه رفتاری از خود بروز دهید، این چند راهکار را برای مواجهه با نوجوان پرخاشگر تمرین کنید و در رفتار خود به کار گیرید:
🔗 بیشتر بخوانید: دیسمنوره؛ همهچیز درمورد قاعدگی دردناک_آفتاب وطن
- ملایمت: با نوجوان خود با ملایمت و احترام برخورد کنید. آرامش خود را حفظ کرده و احساساتتان را کنترل نمایید. فریاد نزنین، با تهدید صحبت نکنید و آنها را متهم نسازید.
- توجه کامل: گوشی موبایل یا لپتاپ را کنار بگذارید تا به فرزندتان نشان دهید که به اتفاقات زندگی روزمره، احساسات و سخنان او اهمیت میدهید. وقتی با شما صحبت میکند، توجه کامل داشته باشید و بگذارید بداند سخنانش برایتان ارزشمند است.
- اعتبارسنجی احساسات: ممکن است دلیل پرخاشگری فرزندتان را موجه ندانی، اما باید احساسات او را بپذیرید و به او حق بدهید که عصبانی باشد. این اعتبارسنجی، به او hỗ میدهد تا حس کند درک شده و ارزشی دارد.
- گشادهرویی: با نوجوانتان آرام و صمیمی رفتار کنید. بیش از حد رسمی نباشید، بیتفاوت و راحت رفتار کنید. سعی نکنید همه مسائل را حل کنید، فقط به او گوش دهید و درک کنید.
الگوهای مقابله سالم را به او نشان دهید
وقتی نوجوان بداخلقی میکند یا خشمگین است، والدین باید نمونههایی از کنترل رفتاری سالم در مواجهه با او باشند. اگر والدین آرام و بیطرف عمل کنند، نوجوان نیز از این رفتار الگوبرداری میکند؛ اما اگر والدین جیغ و فریاد بزنند، جو خانه متشنج میشود.
با این حال اگر درگیری بالا گرفت، خود را سرزنش نکنید. همیشه نمیتوان در لحظه مشکل را حل کرد. در چنین لحظات میتوانید اعلام کنید که نیاز به استراحت کوتاهی دارید و وقتی هر دو طرف آرامتر شدید، گفتگو را از سر بگیرید. سپس یکی از تکنیکهای سالم تنظیم هیجانات را برای آرامتر شدن انتخاب کنید. مثلاً به پیادهروی بروید، نقاشی کنید یا ذهنآگاهی انجام دهید و به این طریق، فرزند نوجوانتان را با روشهای سالم مدیریت احساسات درونی آشنا کنید.
حد و مرزی با عواقب مشخص تعیین کنید
سری از قوانین و مرزها تعیین کنید که عبور از آنها عواقب روشنی داشته باشد. اگر موضوعی برای فرزندتان مهم است، در تعیین آن مرز از نظر او مشورت بگیرید. مثلاً اگر او میخواهد تا نیمه شب بیرون بماند اما شما ساعت ۱۰ مناسب میدانید، بر سر ساعت ۱۱ توافق کنید. نکته مهم این است که عواقب نقض این مرزها را کاملاً جدی بگیرید و اجرا کنید.
زمانزایی، از مشاور حرفهای کمک بگیرید
بدخلقی در نوجوانانpletely طبیعی است، اما باید به چند علامت هشداردهنده در رفتار آنها دقت کنید. اگر رفتارهای زیر را در فرزند نوجوان خود مشاهده کردید، بهتر است از مشاور یا روانشناس حرفهای کمک بگیرید تا در مواجهه با نوجوان پرخاشگر یاریرسان باشد:
- تغییرات شدید در خلقوخوی عادی
- انزواطلبی
- ناتوانی در کارکرد روزمره (مثل کاهش نمرات)
- زورگویی به دیگران
- صدمه به اموال
- خشونت با حیوانات
- صحبت از آسیب رساندن به خود یا دیگران
- اظهار ناامیدی شدید یا صحبت از خودکشی
اگر نگران هستید که فرزند نوجوانتان دچار بیماری روانی مانند افسردگی شده، مرتب با او در ارتباط باشید. قطعاً سرکوب بیش از حد نکنید؛ فقط نشان دهید که او را درک میکنید. این کار باعث میشود نوجوان به شما اعتماد کند و راز دلش را بازگو نماید. در غیر این صورت، میتوانید خودتان با یک روانشناس مشورت کنید.
اگر فرزندتان از رفتارهای خطرناک مانند خودآسیبی، خودکشی یا تهدید دیگران صحبت کرد، بلافاصله با مراکز سلامت روان تماس بگیرید.
اگر خشونت نوجوان به حد خطرناک رسید، چه باید کرد؟
اگر پرخاشگری نوجوان به سطح خشونت جدی رسید و او به شما، دیگران یا اشیاء حمله کرد، در اولویت اول ایمنی را در نظر بگیرید. به نوجوان به صراحت بگویید که رفتار خشن پذیرفتنی نیست و اگر آرامش نیابد، از او دور میشوید. اگر ترک اتاق یا حتی خانه مؤثر نبود، با پلیس تماس بگیرید. در هر صورت، اگر حس خطر یا ترس دارید، حق دارید از خودتان دفاع کنید.
اگر با نوجوانی روبرو شدید که رفتار خشنانه از پیش برمیدارد، مطابق مراحل زیر عمل کنید:
- به او فضا دهید: پس از اینکه نوجوان آرام شد، درباره اتفاقی که افتاده صحبت کنید و نظر خود را بروز دهید.
- استواری در رفتار: نوجوان باید بداند که شما بر مرزهای تعیینشده پایدار هستید. او باید بفهمد که هیچگونه خشونتی قابل قبول نیست.
- مکاتبه با مدرسه: با مدرسه فرزندتان تماس بگیرید و بپرسید آیا پرخاشگری در محیط مدرسه نیز رخ داده است یا خیر.
- از خشونت خودداری کنید: با این کار به نوجوان میفهمانید که خشونت راهحل درست نیست.
- جلسه مشاوره رزرو کنید: اگر فرزندتان پذیرفت که مشکلی دارد و تمایل به کمک دارد، هرچه سریعتر جلسهای با مشاور یا روانشناس معتبر arranž کنید. برخی مدارس این خدمات را فراهم میکنند.
آیا تا به حال با نوجوان پرخاشگری روبرو شدهاید؟
دوره نوجوانی، با چالشها و تغییرات اساسی در بدن و روان همراه است. شناخت روشهای صحیح برخورد با نوجوانان در این دوره، نقشی بسزا در شکلگیری روحیات و اخلاقیات آتی آنها دارد.
آیا تا به حال با نوجوان پرخاشگری مواجه شدهید؟ به نظر شما بهترین روش برخورد با نوجوان پرخاشگر، عصبی و دائم شکایتی چیست؟ آیا احساسات طوفانی آنها را میپذیرید؟ نظرات خود را درباره مواجهه با نوجوانان پرخاشگر، با ما و سایر خوانندگان این مقاله در میان بگذارید.
منبع: healthcare , nhs
