تحول تعرفه اینترنت: اپراتورها تحت نظارت هفتگی، تعرفه ۳۰ درصدی افزایش یافت

افزایش تعرفه اینترنت با نظارت هفتگی اپراتورها

رییس سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی با تاکید بر نظارت مداوم بر عملکرد اپراتورهای ارتباطی، اعلام کرد که پس از افزایش تعرفه‌های اینترنت در سال جاری، عملکرد این شرکت‌ها به صورت هفتگی مورد بررسی قرار می‌گیرد. امیرمحمد زاده لاجوردی افزود که نتایج این ارزیابی‌ها در مورد پیشرفت اپراتورها به زودی منتشر خواهد شد.

افزایش ۳۰ درصدی تعرفه در سال ۱۴۰۳

لاجوردی در خصوص روند تعرفه‌های اینترنت اپراتورهای ارتباطی در سال ۱۴۰۳ بیان داشت: تعرفه‌ها در سال جاری تحولی ۳۰ درصدی داشته‌اند، اما برای سال آینده (۱۴۰۴) تا این لحظه پیش‌بینی‌ای برای افزایش تعرفه وجود ندارد.

شرایط سخت‌گیرانه رگولاتوری برای مدیران عامل

رئیس سازمان تنظیم مقررات شرایط و تعهدات جدیدی را که به صورت الحاقیه به پروانه فعالیت اپراتورها پیوست شده، تشریح کرد. این شروط شامل موارد زیر می‌شود:

  • افزایش سایت‌های نسل پنجم به ۱۰ درصد تا پایان سال ۱۴۰۳
  • افزایش پوشش شبکه نسل چهارم در سراسر کشور به ۹۶ درصد تا پایان سال ۱۴۰۳
  • افزایش ۳۰ درصدی میانگین سرعت اینترنت در شش ماه آینده

وی تأکید کرد که در صورت عدم ایفای این تعهدات در موعد مقرر، جریمه برای اپراتورهای مقصر در نظر گرفته شده است.

نتایج نظارت به زودی اعلام می‌شود

در پاسخ به سوالی درباره اینکه آیا تا به حال اپراتوری مورد تذکر یا جریمه قرار گرفته است، لاجوردی گفت: در موعد مقرر حتماً وضعیت پیشرفت اپراتورها و نتیجه بررسی عملکرد آن‌ها در این خصوص اعلام خواهد شد. آفتاب وطن

این جلسه در حاشیه مراسم امضای قراردادها و تفاهم‌نامه‌های همکاری بین سازمان تنظیم مقررات و اپراتورهای ارتباطی برگزار شد. در این مراسم، مدیران عامل اپراتورهای موبایل، ثابت و داده متعهد شدند تا با توجه به افزایش تعرفه‌های اخیر، کیفیت خدمات را به شدت ارتقا دهند و سرمایه‌گذاری‌های زیرساختی را تسریع کنند.

تأکید بر شفافیت در تعرفه‌گذاری

لاجوردی در بخش دیگری از سخنان خود بر ضرورت شفافیت در تعرفه‌گذاری و جلوگیری از هرگونه هزینه پنهان برای کاربران تأکید کرد. او گفت: اپراتورها موظف‌اند تعرفه‌های جدید را به صورت کامل و شفاف به اطلاع مشترکین برسانند و هیچ‌گونه تعرفه اضافه یا غیرقانونی‌ای از کاربران دریافت نکنند. سازمان تنظیم مقررات مکانیزم‌های نظارتی را برای رصد هرگونه تخلفی در این زمینه تقویت کرده است.

برنامه‌های توسعه زیرساخت نسل پنجم

رئیس سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی درباره برنامه‌های توسعه شبکه نسل پنجم (۵G) نیز اظهار نظر کرد. وی بیان داشت: هدف از افزایش سایت‌های ۵G به ۱۰ درصد تا پایان سال، ایجاد بستر برای خدمات پیشرفته هوشمند، اینترنت اشیاء (IoT) و کاربردهای صنعتی است. این توسعه تنها به افزایش سرعت محدود نمی‌شود، بلکه پایداری شبکه و کاهش تأخیر (Latency) را نیز در اولویت قرار می‌دهد.

افزایش پوشش ۴G در مناطق محروم

در خصوص هدف رسیدن به ۹۶ درصد پوشش نسل چهارم، لاجوردی توضیح داد: تمرکز اصلی بر روی مناطق روستایی، محوری و کم‌نیرو است که تاکنون از پوشش مناسب برخوردار نبوده‌اند. این اقدام در راستای کاهش شکاف دیجیتال و فراهم آوردن دسترسی عادلانه به اینترنت پرسرعت برای همه شهروندان است. اپراتورها موظف‌اند برنامه‌ریزی‌های دقیقی برای پوشش این مناطق ارائه دهند و اجرای آن به صورت هفتگی پیگیری می‌شود.

مکانیزم محاسبه میانگین سرعت اینترنت

در پاسخ به ابهامات احتمالی در مورد شرط افزایش ۳۰ درصدی میانگین سرعت، رئیس سازمان تنظیم مقررات روش محاسبه را تشریح کرد. این میانگین بر اساس داده‌های واقعی ترافیک کاربران و با استفاده از ابزارهای استاندارد بین‌المللی سنجش کیفیت اینترنت (مانند سامانه‌های نظارتی مستقل) محاسبه می‌شود. اپراتورها نمی‌توانند با محدود کردن ترافیک سنگین یا تغییر پروفایل کاربران، آمارها را دستکاری کنند. هرگونه تلاعب در داده‌های سنجش با جریمه‌های سنگین روبرو خواهد شد.

افزایش پهنای باند بین‌المللی و نرخ ترانزیت

لاجوردی همچنین به موضوع پهنای باند بین‌المللی و نرخ ترانزیت اشاره کرد. او اعلام کرد که سازمان تنظیم مقررات در حال مذاکره و برنامه‌ریزی برای افزایش ظرفیت دروازه‌های بین‌المللی و بهینه‌سازی نرخ‌های ترانزیت است تا اختناق‌های احتمالی در ساعات اوج برطرف شود. این اقدام مکمل افزایش سرعت در سطح دسترسی (Last Mile) است و بدون آن، افزایش سرعت در شبکه داخلی اثربخش نخواهد بود.

حمایت از اپراتورهای ثابت و داده

وی تأکید کرد که شروط رگولاتوری و تعهدات افزایش سرعت و پوشش، مختص اپراتورهای موبایل (همراه اول، ایرانسل، رایتل) نیست و اپراتورهای ثابت (مانند مخابرات، شاتل، پارس آنلاین) و اپراتورهای داده نیز در چارچوب پروانه‌های خود مشمول این تعهدات هستند. هدف ایجاد رقابت سالم و ارتقای کیفیت در تمام بسترهای ارتباطی (فیبر نوری، وایمکس، ADSL و موبایل) است.

دور جدید نظارت: از قول به عمل

لاجوردی در پایان گفت: «دور جدید نظارت بر اساس خروجی‌های قابل اندازه‌گیری و داده‌محور است. ما از دوره قول و وعده به دوره عمل و نتیجه‌گرایی رفته‌ایم. اپراتورها بدانند که افزایش تعرفه حق الناس برای ارتقای کیفیت بوده و نه برای جبران زیان‌های مالی. هرگونه تقصیر در ایفای تعهدات، با واکنش قاطع رگولاتور روبرو خواهد شد.» آفتاب وطن

واکنش کاربران و تشکل‌های مدنی به افزایش تعرفه

همزمان با اعلام این تصمیمات، تشکل‌های حفاظت از حقوق مصرف‌کنندگان و فعالان فضای مجازی واکنش‌هایی را نسبت به افزایش ۳۰ درصدی تعرفه اینترنت نشان دادند. آن‌ها در بیانیه‌های جداگانه تأکید کردند که افزایش تعرفه باید با بهبود محسوس و قابل احساس کیفیت خدمات هم‌راستا باشد، نه تنها تعهدات کاغذی. کاربران در شبکه‌های اجتماعی با هشتگ‌هایی مانند «اینترنت_حق_ماست» و «کیفیت_بدون_افزایش_قیمت» تجربیات خود از سرعت و پایداری شبکه را به اشتراک گذاشتند و از اپراتورها خواستند پاسخگوی نیازهای روزمره آن‌ها باشند.

مقایسه تعرفه اینترنت با کشورهای منطقه

برخی کارشناسان اقتصاد دیجیتال با ارائه آمارهای مقایسه‌ای، نشان دادند که با وجود افزایش اخیر، تعرفه اینترنت در ایران همچنان در مقایسه با کشورهای همسایه و منطقه پایین‌تر از میانگین جهانی قرار دارد. با این حال، آن‌ها هشدار دادند که قدرت خرید شهروندان و نرخ تورم باید در معادله تعرفه‌گذاری اولویت داشته باشد. سازمان تنظیم مقررات در پاسخ به این نظرات، اعلام کرد که «سبد خدمات پایه» با تعرفه‌های حمایت‌شده برای دکل‌های پایین جامعه حفظ خواهد شد تا شکاف دیجیتال عمیق‌تر نشود.

برنامه تحول دیجیتال و نقش اپراتورها

لاجوردی در ادامه جلسه به نقش اپراتورها در سند تحول دیجیتال کشور اشاره کرد. وی گفت: اپراتورهای ارتباطی ستون فقرات اکوسیستم دیجیتال کشور هستند. بدون زیرساخت قوی، پایدار و پرسرعت، اهداف اقتصاد مقاومتی، حکومت الکترونیک، شهر هوشمند و اقتصاد دانش‌محور محقق نخواهد شد. بنابراین، تعهدات فعلی تنها یک الزام رگولاتوری نیست، بلکه یک ضرورت ملی برای تحقق چشم‌اندهای توسعه است.

تسهیل صدور مجوزهای راه‌اندازی سایت‌های جدید

برای تحقق هدف افزایش ۱۰ درصدی سایت‌های ۵G و ۹۶ درصدی پوشش ۴G، رئیس سازمان تنظیم مقررات اعلام کرد که فرآیند صدور مجوزهای احداث سایت‌های جدید، دریافت مجوز محیط زیست و هماهنگی با شهرداری‌ها و سازمان‌های مربوطه به شدت تسهیل و تسریع شده است. یک سامانه یکپارچه آنلاین برای پیگیری وضعیت مجوزها راه‌اندازی شده تا موانع اداری و بیوروکراسی، مانع توسعه زیرساخت نشود.

مدیریت ترافیک و اولویت‌بندی خدمات حیاتی

در پاسخ به نگرانی‌ها درباره مدیریت ترافیک در ساعات اوج، لاجوردی توضیح داد: اپراتورها موظف‌اند ترافیک خدمات حیاتی (مانند بانکداری، سلامت، آموزش و خدمات دولتی) را در اولویت قرار دهند و از اولویت‌بندی غیرمنصفانه یا تحریمی برای سرویس‌های خاص خودداری کنند. رعایت اصل بی‌طرفی شبکه (Net Neutrality) در چارچوب قوانین ملی، از اولویت‌های نظارتی سازمان است.

گزارش‌دهی ماهانه و داشبورد عمومی

برای افزایش شفافیت و مشارکت عمومی در نظارت، سازمان تنظیم مقررات تصمیم گرفت داشبوردی عمومی آنلاین راه‌اندازی کند که در آن شاخص‌های کلیدی عملکرد اپراتورها (شامل سرعت میانگین، پوشش، تعداد سایت‌های فعال، میزان قطعی و زمان پاسخگویی به خرابی) به صورت ماهانه و به تفکیک اپراتور و استان منتشر شود. این داشبورد به کاربران امکان می‌دهد تا عملکرد اپراتور خود را رصد کرده و در صورت تقصیر، شکایت ثبت کنند.

بررسی تعرفه‌های بسته‌های حجمی و نامحدود

لاجوردی در پایان به بررسی ساختار بسته‌های اینترنتی اشاره کرد. او گفت: سازمان در حال بازبینی ساختار بسته‌های حجمی، نامحدود، شبانه و ویژه است تا از یک سو منصفانه بودن قیمت برای مصرف‌کننده و از سوی دیگر پایداری اقتصادی برای اپراتور تضمین شود. هدف از این بازبینی، حذف بسته‌های گمراه‌کننده، شفاف‌سازی شرایط استفاده عادلانه (Fair Usage Policy) و ارائه گزینه‌های متنوع‌تر متناسب با نیازهای مختلف کاربران (دانش‌آموزان، دانشجویان، کارآفرینان، خانوار) است.

این جلسه با امضای سند تعهدات جدید توسط مدیران عامل اپراتورهای حاضر به پایان رسید. آفتاب وطن