دیسفوریا: علائم، عوامل و راههای مقابله با حس ملال از زندگی
همه چیز خستهکننده به نظر میرسد. هیچچیز طعم قبلی را ندارد. رضایت از زندگی چقدر است؟ اگر این جملات حال شما را توصیف میکنند، احتمالا دچار نوعی ملال از زندگی شدهاید.
احتمالا تا به حال واژهیوفوریا به گوشتان خورده است. یوفوریا یا سرخوشی، به حالتی از شادی و نشاط فراوان اشاره دارد. دیسفوریا دقیقاً برعکس این حالت است. اگر هر روز خلقتان تنگ است یا حوصلهی کمی برای کارها دارید، ممکن است دچار دیسفوریا باشید. مراقب باشید که این روحیه در زندگیتان ریشه نیندازد.
🔗 بیشتر بخوانید: چرا شکلات را دوست داریم و چرا شکلات خوشمزه است؟_آفتاب وطن
دیسفوریا (Dysphoria) میتواند از علائم آغازین افسردگی باشد، اما با بهکارگیری تکنیکهای مناسب میتوان از ادامهی آن و بروز افسردگی جلوگیری کرد. در این مقاله قصد داریم به طور گستردهتر درباره حس ملال از زندگی و روشهای مقابله با آن صحبت کنیم.
دیسفوریا چیست؟
دیسفوریا به احساس ناراحتی، اضطراب درونی یا عدم ارتباط با بخشی از خود اشاره دارد. دیسفوریا به عنوان یک اختلال روانی یا بیماری تلقی نمیشود، اما میتواند نشاندهنده برخی مشکلات روانی مانند اضطراب یا افسردگی باشد. این اصطلاح معمولاً در بحثهای مرتبط با بلهگرایی جنسیتی یا نارضایتی از جنسیت تعیینشده در زمان تولد استفاده میشود.
🔗 بیشتر بخوانید: نوشیدن آب قبل از خواب؛ فواید، مضرات، بهترین زمان
برخی انواع دیسفوریا عبارتند از:
- دیسفوریای حساسیت به طرد: احساس آزار از ناامید کردن یا برآورده نشدن انتظارات دیگران. این حالت با بیشفعالی و اختلال نقص توجه/بیشفعالی (ADHD) مرتبط است.
- دیسفوریا پس از آمیزش جنسی: اشاره به احساس غم یا خشم بعد از رابطه جنسی دارد که میتواند در روابط عاشقانه و متعهدانه رخ دهد. این پدیده چندان رایج نیست و علت علمی آن تا به حال کاملاً آشکار نشده است.
- اختلال ناخوشی پیش از قاعدگی: نوعی سندرم پیش از قاعدگی (PMS) مزمن محسوب میشود.
- دیسفوریای تأخیری: نوعی افسردگی مزمن و مقاوم در برابر درمان که با مصرف طولانیمدت داروهای ضدافسردگی در ارتباط است.
دیسفوریا کیفیت زندگی را به طور قابلتوجهی کاهش داده و ریسک پیشرفت به سمت افسردگی را بالا میبرد.
🔗 بیشتر بخوانید: ۱۵ بازی برای کنترل خشم کودکان؛ چطور به کودکمان مدیریت خشم را آموزش دهیم؟_آفتاب وطن
علائم رایج دیسفوریا
یک پژوهش در سال ۲۰۲۰ نشان داد که دیسفوریا با برخی علائم افسردگی همپوشانی دارد که تا آن زمان در معیارهای تشخیص بالینی افسردگی گنجانده نشده بودند. به طور کلی، دیسفوریا با علائم زیر نمود مییابد:
- عدم رضایت کلی از زندگی
- احساس غم، نگرانی یا رضایت پایین از زندگی
- حس بیقراری یا عدم آسودگی
- بیعلاقگی نسبت به انجام فعالیتهای متنوع
- احساس بیتفاوتی یا خستگی ذهنی
- گریه بیش از حد
- اختلال در اشتها یا خواب
به اعتقاد پژوهشگران، افرادی که دیسفوریا یا اختلال افسردگی عمده دارند، خاطرات خوش گذشته را با دشواری و شفافیت کمتر و خاطرات بد و منفی را با شدت بیشتر نسبت به افراد عادی به یاد میآورند. تمرکز آنها به شدت شکننده است و توجهشان به طور مداوم از کار یا مبحث تحت بحث منحرف میشود.
عاملهای تشکیل دیسفوریا چیست؟
تا کنون تحقیقات کمی درباره دیسفوریا انجام شده و عامل دقیق تشکیل آن هنوز به طور کامل مشخص نیست. همانطور که گفته شد، این حالت ذهنی تشخیص بالینی مستقیمی ندارد، اما مشابه افسردگی، عواملی میتوانند به بروز آن منجر شوند. برای مثال:
- عوامل استرسزا در محیط مانند از دست دادن عزیزان، استرس شغلی یا اختلافات خانوادگی
- ناسازگاری هویت جنسیتی با جنسیت تعیینشده در زمان تولد
- مشکلات سلامتی مانند اختلال تیروئید، کمبودهای تغذیهای یا بیماریهای مزمن
- مصرف یا سوءمصرف مواد مانند الکل، دارو و تنباکو
- تغییرات هورمونی در شرایطی مانند اختلال ناخوشی پیش از قاعدگی (PMDD)
- مصرف طولانیمدت برخی داروها، از جمله داروهای ضدافسردگی
- همروزی چند بیماری، مانند اختلال دو قطبی، اضطراب یا اختلالهای شخصیت
چگونه با حس ملال از زندگی کنار بیاییم؟
بیتفاوتی نسبت به زندگی میتواند برای هر فردی در یک دوره کوتاهمدت رخ دهد و سپس از بین برود. دیسفوریا لزوماً هویت شما و تمامیت زندگیتان را تعریف نمیکند.
برای مقابله با حس ملال و بیتفاوتی نسبت به زندگی، راهکارهای زیر را امتحان کنید:
- درمان شناختی مبتنی بر ذهنآگاهی (MBCT): روشهای درمانی مختلف میتوانند در بهبود علائم دیسفوریا موثر باشند، اما MBCT به نظر میرسد بهترین راه برای مدیریت سرگردانی ذهن و الگوهای فکری منفی مرتبط با دیسفوریا باشد.
- تمرینات مبتنی بر ذهنآگاهی: تکنیکهایی مانند یوگا، مدیتیشن و تمرینات تنفس آگاهانه، مزایای ذهنی و جسمانی فراوانی دارند. این روشها به ویژه در افراد مبتلا به افسردگی، اضطراب و دیسفوریا اثربخش هستند.
- شبیهسازی مثبت مقطعی: یک تحقیق نشان داده که شبیهسازی مثبت مقطعی در درمان علائم دیسفوریا و افسردگی موثر است. در این تکنیک، فرد باید رویدادهای آینده را با نگرش مثبت و جزئیات حسی فراوان تصویر کند، سپس احتمال وقوع آنها را بالا ارزیابی کند تا حس رضایت بیشتری کسب نماید.
- سرخوشی را تمرین کنید: اگر سختیها مانع از قدردانی لحظات شادی میشوند، احتمالا ملال از زندگی نیز میتواند بستر سرخوشی فراهم آورد. برای مثال، سرخوشی جنسیتی به معنای لذتبردن از نحوه ابراز جنسیت خود به روش منحصر به فرد است. حس ملال از زندگی، استعدادهای دشوار را میطلبد اما میتواند وسیلهای برای رسیدن به سرخوشی هم باشد.
- مهارتهای زندگی سالم را بیاموزید: استراتژیها و مهارتهای زندگی سالم، توانایی مقابله با دیسفوریا را تقویت میکنند. مدیریت احساسات منفی، برقراری روتینهای زندگی سالم، تکنیکهای تنظیم اضطراب، تفکر متعادل، خودمراقبتی، ورزش و تغذیه مناسب، خواب کافی و منظم، از جمله این مهارتها هستند.
از آنجا که افسردگی و دیسفوریا شباهتهای زیادی دارند، میتوانید روشهای درمانی افسردگی را نیز برای بهبود علائم ملال در زندگی امتحان کنید. اگر با اختلال بدتصوری (خودزشتپنداری) یا نارضایتی از هویت جنسیتی مواجه هستید، تکنیکهای مخصوص آن شرایط را به کار گیرید.
در تمام مراحل میتوانید از حمایت یک مشاور یا روانشناس حرفهای بهره بگیرید تا مقابله با شرایط برایتان آسانتر شود.
آیا زندگی برایتان ملالآور شده است؟
آیا پیش آمده که در دورهای از زندگی، همه چیز برایتان بیمعنی شود؟ یا احتمالا در حال حاضر چنین احساسی را تجربه میکنید؟ به نظر شما چه عواملی این احساسات و حالت را شکل دادهاند؟ آیا فکری برای حل این مسئله دارید؟ لطفاً نظرات خود را با ما و دیگر خوانندگان در میان بگذارید.
سوالات رایج درباره دیسفوریا
۱- دیسفوریا چیست؟
یک حالت عاطفی شدید که میتواند نشانه بیماریهای سلامت روان باشد. احساس غم، نارضایتی و عدم آسودگی ذهنی، اضطراب، مشکل در تمرکز، بیعلاقگی به کارهای روزمره، اختلال در اشتها یا الگوی خواب، حس ناکامی و فرسودگی ذهنی، از علائم رایج دیسفوریا هستند.
۲- دیسفوریا چقدر طول میکشد؟
حس ملال نسبت به زندگی میتواند یک دوره کوتاه یا یک دوره طولانیمدت باشد. مدت زمان علائم دیسفوریا از فرد به فرد متفاوت است، اما در هر صورت باید به دنبال حمایت حرفهای باشید.
۳- آیا حس ملال و بیتفاوتی نسبت به زندگی خطرناک است؟
اگر علائم دیسفوریا بیش از دو هفته ادامه یابد، حتماً به دنبال حمایت حرفهای بروید. ابتدا با پزشک عمومی مشورت کنید. ممکن است این علائم ناشی از مصرف دارو یا شرایط پزشکی باشد. اگر مشکل حل نشد، با متخصص روانپزشکی یا روانشناس مشورت کنید. دیسفوریا میتواند مرتبط با مشکلات سلامت روان باشد.
۴- چگونه با حس ملال از زندگی کنار بیایم؟
تغییر سبک زندگی، یادگیری مهارتهای زندگی سالم، تمرینات ذهنآگاهی و درمانهای شناختی میتوانند دیسفوریا را بهبود بخشند.
۵- آیا دیسمورفی همان دیسفوریا است؟
دیسمورفی و دیسفوریا شبیه هم هستند اما مفاهیم متفاوتی دارند. دیسمورفی به اختلال بدتصوری یا خودزشتپنداری اشاره دارد، در حالی که دیسفوریا به نارضایتی کلی از زندگی مربوط میشود. قطعاً هر دو میتوانند نشانه ابتلا به مشکلات سلامت روان باشند.
منابع: healthline , verywellmind , verywellhealth
علت تعداد بسیاری از خیانتهای زناشویی یا طلاقها این است که نمیدانیم با شریک زندگی یا همسر خود چگونه ارتباط برقرار کنیم.
این مجموعه صوتی را گوش دهید و تأثیرش بر زندگی مشترکتان را حس کنید.