ضرورت بازنگری در آرشیوهای تصویری ایران؛ اکران دو مستند قاجاری

بازنگری آرشیوهای تصویری ایران با اکران مستندهای قاجاری

به گزارش خبررسان، سینماتک موزه هنرهای معاصر تهران به مناسبت نمایشگاه «این صورت باقی» و روز ملی سینما، مهرداد زاهدیان را میزبان کرد. در این جلسه دو مستند «حلقه‌های گمشده» و «خاطرات شیشه‌ای» اکران شد که حدود ۲۲ سال پیش با تکیه بر اسناد و تصاویر دوره قاجار ساخته شده‌اند.

زاهدیان بر اهمیت شناسایی، حفاظت و بازخوانی میراث تصویری ایران تأکید کرد. او به تلاش‌های شهریار عدل برای مرمت فیلم‌های قاجار و ارسال آن‌ها به سینماتک فرانسه اشاره کرد که زمینه‌ساز مستند «خاطرات شیشه‌ای» شد. این مستند بر روی آلبوم‌خانه کاخ گلستان با نزدیک به ۴۰ هزار فریم عکس از دوره ناصری و مظفری متمرکز است که زاهدیان آن را دومین فوتوتک جهان پس از مجموعه سلطنتی بریتانیا می‌داند. تنها ۸ هزار عکس کاتالوگ شده بودند و بخش بزرگی همچنان نیازمند شناسایی و فهرست‌نویسی است.

گفتگو همچنین بر حفاظت فیزیکی، ایجاد مخازن تخصصی و تهیه نسخه‌های ثانویه برای کاهش آسیب به اصل اسناد متمرکز بود. زاهدیان به ورود زودهنگام عکاسی و سینما به ایران (حدود سه سال پس از اروپا) و تطبیق رنگ‌آمیزی دستی با سنت‌های بصری ایرانی اشاره کرد. نتیجه‌گیری نشست: آرشیوهای تصویری برای زنده ماندن نیازمند مرمت، فهرست‌نویسی، پژوهش و دسترسی مسئولانه‌اند تا از اشیاء راکد به منابع زنده برای شناخت تاریخ و فرهنگ ایران تبدیل شوند. سینمای مستند می‌تواند در این بازخوانی نقش کلیدی ایفا کند.

og-image