کتابخانه‌های سیار موتور رشد ۲۲ درصدی نقاط خدماتی شد

به گزارش آفتاب وطن، شبکه گسترش‌یافته‌ی کتابخانه‌های عمومی در سال جاری دامنۀ جدیدی به خود گرفت که بازتاب آن در آمار‌ها به‌وضوح قابل رصد است.

مشاور دبیرکل و مدیر حراست نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور روز گذشته فاش کرد که با تدارک و راه‌اندازی سی و چهار واحد کتابخانه سیار، تعداد نقاط فعال خدمت‌رسانی از مرز چهار هزار و هفتصد و پنجاد و هشت گذر کرده است. این رقم در مقایسه با دوره‌های پیشین، جهشی بیش از بیست و دو درصدی را به ثبت رسانده که خود دلیلی بر تسریع حرکت نهاد به سمت پوشش‌دهی گسترده‌تر است.

واحد‌های متحرک که در ماه‌های اخیر در محور‌های مختلف استقرار یافتند، نقش کلیدی در دستیابی به این رقم ایفا کرده‌اند. این کتابخانه‌های روی چرخ‌ها، مانع‌های جغرافیایی و کمبود زیرساخت را در نواحی دورافتاده و حاشیه‌شهر‌ها از بین برده و امکان دسترسی به کتاب و اطلاعات را برای قشر‌های وسیعی از شهروندان فراهم آورده‌اند. تجربه نشان داده که حضور فیزیکی کتابخانه در کوچه و خیابان، تمایل به مطالعه را در لایه‌هایی از جامعه بیدار می‌کند که تا پیش از این از خدمات فرهنگی محروم مانده بودند.

جهت‌دار کردن سرمایه‌گذاری‌ها بر بستر متحرک، گزینه‌ای هوشمندانه در برابر هزینه‌های سنگین ساخت و ساز ثابت تلقی می‌شود. هر واحد سیار با نیروی انسانی محدود و مجموعه کتابی هدفمند، می‌تواند در بازه زمانی کوتاه، جمعیت‌های متغیر را به خدمت بگیرد و داده‌های واقعی تقاضا را برای تصمیم‌گیری‌های آینده فراهم آورد. این مدل، انعطاف‌پذیری مدیریتی را در مواجهه با تغییرات جمعیتی و تقاضا‌های فصلی تضمین می‌کند.

توزیع جغرافیایی نوین نقاط خدماتی، تداوم سیاستی است که در سال‌های اخیر با اولویت‌بندی نواحی کم‌امکان آغاز شده و اکنون به مقیاس ملی گسترش یافته. رهبران نهاد معتقدند که رسیدن به رقم چهار هزار و هفتصد و پنجاد و هشت، تنها یک ایستگاه می‌انی است و برنامه‌های توسعه برای سال‌های آینده، اهداف کامل‌تر را در أفق قرار داده است. تمرکز بر کیفیت مجموعه‌ها، تنوع فرمت‌های اطلاعاتی و تقویت انسانی، های سه‌گانه‌ی فاز بعد برنامه محسوب می‌شوند.

روند رو به رشد آمار نقاط خدمت، پیامد مستقیم آن در افزایش عضویت، وامانت و حضور در برنامه‌های فرهنگی دیرین نیست. محققان حوزه علم‌اطلاعات هشدار می‌دهند که بدون سنجش مداوم رضایت کاربران و بومی‌سازی خدمات، افزایش کمی می‌تواند کیفیتی مورد انتظار را تضمین ننماید. از این رو، نهاد کتابخانه‌های عمومی هم‌زمان با گسترش شبکه، سامانه‌های ارزیابی اثربخشی را نیز به کار گرفته تا از انحراف مسیر جلوگیری کند.

آینده‌ی این مسیر، بستگی به پایداری ‌های بودجه‌ای و هم‌سویی بین دستگاه‌های اجرایی دارد. اگر روند فعلی با تدبیر ادامه یابد، کتابخانه‌های عمومی می‌توانند از نهاد‌های خدماتی به پلتفرم‌های توسعه اجتماعی تبدیل شوند که در کاهش نابرابری‌های فرهنگی نقشبی کنند. گام‌های برنداشته شده در سال جاری، نشان‌دهنده اراده‌ی جدی برای عبور از مرز‌های سنتی و ساختن یک اکوسیستم کتابداری جامع، عادلانه و پویا است.